Nhiều sai phạm trong mua sắm vật tư, trang thiết bị y tế ở tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu

Ngày 25/8, Thanh tra tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cho biết đã ban hành thông báo Kết luận thanh tra (KLTT) về việc mua sắm trang thiết bị, vật tư y tế, sinh phẩm, kít xét nghiệm, vaccine, thuốc phòng, chống dịch COVID-19 trên địa bàn tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

KLTT cho biết trong năm 2020-2021, qua thanh tra, quá trình thực hiện việc mua sắm và sử dụng hàng hóa của các cơ quan chức năng tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu vẫn còn một số hạn chế, thiếu sót đáng kể. Trong đó, việc đề xuất nhu cầu mua sắm của các địa phương, các cơ sở y tế chưa lý giải đầy đủ, nêu rõ được tính cấp thiết về số lượng cần mua sắm, mà chỉ nêu chung chung phục vụ cho việc phòng, chống dịch.

Tại gói thầu mua sắm test kháng nguyên SARS-CoV-2 phục vụ phòng, chống dịch COVID-19 (đợt 5), Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu (viết tắt là CDC) đề xuất nhu cầu mua sắm về số lượng, chưa đề xuất chủng loại và không kèm theo Biên bản họp Hội đồng Khoa học công nghệ.

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu (CDC).

Thiết bị máy giúp thở (nhãn hiệu Evita V300/Drager/Đức) mua có cấu hình, tính năng kỹ thuật khác với đề xuất của Bệnh viện (BV) Bà Rịa, không đáp ứng để sử dụng cho cơ sở điều trị COVID-19 do BV Bà Rịa phụ trách tại Trung tâm Y tế (TTYT) huyện Long Điền (Máy giúp thở không sử dụng được do TTYT huyện Long Điền không có máy nén khí trung tâm), phải hoán đổi, nhưng tại thời điểm mua sắm, Sở Y tế không nêu rõ lý do thay đổi so với đề xuất của BV Bà Rịa…

Về việc lập dự toán, phê duyệt dự toán gói thầu, KLTT cho rằng có 7 chứng thư thẩm định giá (TĐG) được Sở Y tế ký hợp đồng tư vấn TĐG (với Công ty Cổ phần Tư vấn TĐG Đông Nam Á - SEAAC và Công ty TNHH TĐG Chuẩn Việt - Chuẩn Việt) làm căn cứ xây dựng giá dự toán mua sắm các gói thầu. Tuy nhiên, việc TĐG tại các chứng thư của đơn vị tư vấn có những hạn chế, có thể ảnh hưởng đến việc Sở Y tế xem xét, quyết định sử dụng để lập dự toán mua sắm.

Đáng nói, đơn vị tư vấn TĐG lại không lập kế hoạch TĐG theo quy định, không thực hiện khảo sát thực tế (không có biên bản khảo sát hiện trạng tài sản). 

Công ty Chuẩn Việt đồng ý gia hạn Chứng thư số 3546/19/CER.VVALUSE ngày 20/6/2019 cho Sở Y tế khi đã hết hạn sử dụng là không có cơ sở pháp lý. Do đó, Sở Y tế sử dụng giá thẩm định tại Chứng thư số 3546 kể trên để lập dự toán mua sắm 13 TTBYT thuộc 4 gói thầu năm 2020, với tổng dự toán hơn 30 tỷ đồng, là chưa có đủ cơ sở để xác định đây là giá thị trường…

KLTT cho rằng trách nhiệm này thuộc về SEAAC và Công ty Chuẩn Việt. Do đó, phải xem xét xử lý vi phạm hành chính về thẩm định giá đối với các công ty này. Ngoài ra, cần phải thực hiện thẩm định lại giá 4 gói thầu mua sắm 13 TTBYT năm 2020 do đã sử dụng chứng thư TĐG hết hạn.

Thanh tra tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu phát hiện nhiều sai sót về việc mua sắm trang thiết bị phòng, chống dịch…

Trong kết quả lựa chọn nhà thầu, Cơ quan thanh tra cũng chỉ ra giá trúng thầu đối với các loại hàng hóa từ khi nhập khẩu và sản xuất trong nước đều được mua bán qua lại (giữa các nhà cung cấp và đơn vị trúng thầu), đến khi tổ chức mua sắm (báo giá lập nhu cầu mua sắm, tư vấn TĐG để lập dự toán và tổ chức đấu thầu) làm cho giá tăng. Chưa có sự kiểm soát chặt chẽ giá thiết bị, hàng hóa của các cơ quan chức năng quản lý về giá nhập khẩu, giá kê khai để các doanh nghiệp tự quyết định về giá.

Trong hồ sơ đấu thầu, các tờ khai hải quan không thể hiện giá nhập khẩu (xóa giá trị hàng hóa). Việc này, có thể ảnh hưởng đến tính công khai, minh bạch đối với giá hàng hóa trên thị trường.

Về việc mượn và sử dụng hàng hóa, KLTT nêu rõ việc Sở Y tế mượn hàng hóa (1,5 triệu test nhanh kháng nguyên) trước để sử dụng là giải pháp xử lý tình huống trong trường hợp cấp bách, nhưng việc mượn chưa thể hiện có sự đồng ý bằng văn bản của UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. Sau đó đã tổ chức mua sắm để trả nợ.   

Tuy nhiên sau đó, UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu đã chỉ đạo thu hồi, hủy bỏ toàn bộ kết quả chỉ định thầu đối với gói thầu 1,5 triệu test nhanh kháng nguyên.

Trước tình hình dịch tạm ổn, để rà soát, đánh giá đầy đủ, đảm bảo tiết kiệm, hiệu quả, CDC đã trả lại cho Công ty Cổ phần Amerphaco 750.000 test chưa sử dụng và 750.000 test đã sử dụng hiện nay được tài trợ.

CDC mượn và nhận kít xét nghiệm, VTYT, hóa chất đưa vào sử dụng, nhưng việc mượn chưa thể hiện có sự đồng ý bằng văn bản của UBND tỉnh trước khi mượn, đến nay chưa trả cho các đơn vị mượn. Do đó, Kết luận thanh tra khẳng định CDC phải chịu trách nhiệm xử lý trong việc đã mượn hàng hóa.

Một số TTBYT cũng chưa được đưa vào sử dụng và Sở Y tế chưa thực hiện việc điều chuyển để đảm bảo sử dụng hiệu quả.

Đáng nói, công tác cập nhật sổ sách của CDC còn hạn chế, chưa kịp thời nên vẫn còn thể hiện hàng hóa VTYT, hóa chất, sinh phẩm còn tồn với số lượng lớn. Đến nay, CDC và các cơ sở y tế, các đơn vị ngoài y tế chưa hoàn thành việc đối chiếu, xác nhận số lượng hàng hóa cấp phát và tiếp nhận.

CDC yêu cầu ngưng sử dụng và thu hồi test nhanh kháng nguyên StandardTM Q Covid-19 Ag Test, nhưng tại BV Mắt vẫn còn tồn 5.756 test, trong khi đó BV Mắt đã có văn bản đề nghị CDC thu hồi.

Đặc biệt, CDC đang giữ số tiền hơn 86 tỷ đồng thu từ xét nghiệm test nhanh kháng nguyên và test RT-PCR, nhưng từ tháng 11/2021 đến tháng 4/2022 chưa bao cáo UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu để xử lý…

Với những tồn tại, thiếu sót kể trên, Chánh Thanh tra tỉnh đã kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu giao Sở Y tế thực hiện thuê đơn vị tư vấn thẩm định giá độc lập để thẩm định lại giá 13 TTBYT tại thời điểm lập dự toán mua sắm TTBYT năm 2020 do Sở Y tế sử dụng Chứng thư số 3546/19/CER.VVALUSE ngày 20/6/2019 đã hết hạn sử dụng.

Đồng thời, giao CDC khẩn trương có giải pháp xử lý đối với hàng hóa đã mượn nhưng nay chưa trả cho nhà cung cấp. Lập phương án xử lý lượng hàng hóa VTYT, hóa chất, sinh phẩm, trang phục hiện nay còn tồn đọng cho phù hợp, đặc biệt là lượng hàng hóa tài trợ, viện trợ đạt hiệu quả; Báo cáo UBND tỉnh, Sở Y tế về việc xử lý số tiền thu từ xét nghiệm test nhanh kháng nguyên và test RT-PCR; thực hiện đối chiếu số lượng hàng hóa đã cấp phát và bàn giao giữa CDC với các đơn vị…

Giao Sở Nội vụ tham mưu UBND tỉnh xem xét trách nhiệm của Giám đốc Sở Y tế đối với các thiếu sót nêu tại thông báo kết luận thanh tra…